Trang Webwww.diadiem.com đã trở thành một địa chỉ quen thuộc cho những người có sử dụng Internet cho việc tìm địa điểm, đường đi hay tìm kiếm một địa chỉ cụ thể nào đó. Chỉ cần đánh địa chỉ hoặc tên nơi cần đến, một bản đồ số sẽ xuất hiện ngay bên cạnh, không chỉ hiển thị hình ảnh 2D, còn có thể hiển thị 3D, giúp người sử dụng càng dễ dàng định vị hơn. Tuy nhiên, chắc chắn sẽ ít ai biết rằng, để tạo ra bản đồ số tiện dụng đó, diadiem.com đã phải bắt đầu từ những công việc vất vả thế nào, và điều ngạc nhiên hơn, người sáng lập ra nó lại là một Việt kiều Mỹ - anh Tom Trần.
.jpg)
Kiến tha mồi, rồi cũng có ngày đầy tổ
Về lịch sử ra đời của diadiem.com, không ngần ngại anh Tom cho biết, vào năm 2002, nhận thấy nhiều cơ hội làm ăn tại Việt Nam, anh đã về nước thành lập một công ty chuyên gia công phần mềm cho nước ngoài. Công việc gia công thì không phải lúc nào cũng có đơn hàng, nên có thời gian rảnh là anh nghiên cứu thị trường bất động sản. Mà muốn đầu tư bất động sản chí ít cũng phải hình dung nơi mình định đầu tư nằm ở khu vực nào, là một Việt kiều lạ nước lạ cái, anh cần có bản đồ để định vị trước khi quyết định đầu tư. Chính lúc này anh mới phát hiện ra Việt Nam chưa có bản đồ số cho cộng đồng người dùng. Anh vội vàng nhóm họp ngay một số nhân viên kỹ thuật trong công ty, bàn bạc, nghiên cứu cách vẽ đường đi từ các trang nước ngoài để làm một bản đồ số Việt Nam.
Đã nắm vững kỹ thuật, chỉ cần có thêm nguồn dữ liệu bản đồ Việt Nam là có thể tiến hành ngay. Ngặt nỗi lúc đó nguồn dữ liệu bản đồ không ai bán (bởi nó thuộc quyền quản lý của nhà nước), nếu muốn có nó không còn cách nào khác là phải mướn người ra ngoài đường vẽ đường, lấy từng địa chỉ... Biết trước công việc sẽ lắm vất vả, lại hoàn toàn làm bằng thủ công, anh vẫn quyết định làm, bắt đầu từ một bản đồ về du lịch. Mãi đến năm 2007, diadiem.com chính thức ra mắt online phiên bản đầu tiên, lúc này người sử dụng mới thực sự có bản đồ số khi cần tìm kiếm địa chỉ. Quỹ đầu tư IDG Venture cũng đã quyết định đầu tư vào diadiem.com ngay trong năm 2007 này, sau khi diadiem.com ra mắt chưa được bao lâu. Cho đến hôm nay, diadiem.com đã có 6 phiên bản (tháng 4 tới sẽ ra thêm phiên bản mới) với khoảng 400.000 địa chỉ thuộc 26 nhóm ngành nghề.
.gif)
Kỹ thuật vẽ bản đồ từ các phiên bản không có gì thay đổi, vẫn là từ một hình vẽ, áp dụng vệ tinh vào, rồi từ hình vệ tinh đó vẽ nên những hình 3D, từ đó đi ra ngoài chụp hình để có những tòa nhà 3D đối chiếu vào. Cơ sở dữ liệu là cái quan trọng nhất của một bản đồ số, nó phải được cập nhật thường xuyên, bảo đảm độ chính xác. Công ty diadiem.com hiện có khoảng 100 người, nhưng hơn phân nửa trong số đó đang chạy rong ngoài đường, rải khắp gần như 63 tỉnh thành (dĩ nhiên, dữ liệu cập nhật nhiều nhất vẫn là một vài thành phố lớn), làm công việc chụp hình con đường, căn nhà, ghi địa chỉ, và lưu ý cập nhật những cửa hàng, công ty mới nào vừa mở/đóng, con đường mới mở, đường một chiều hay hai chiều... Họ có thể là những nhân viên chính thức của diadiem.com hay các sinh viên đang làm thêm bán thời gian dịp nghỉ hè. Nhân viên làm công việc này ngoài mức lương cơ bản, còn có phụ cấp, nếu chụp nhiều hơn định mức sẽ hưởng thêm lương.
Cứ mỗi người một máy chụp hình, một vài thiết bị đo đạc cầm tay, giấy, viết, đi đến đâu chụp đến đấy, đo đến đó. Trung bình mỗi ngày, một người sẽ chụp được cỡ 300-400 căn nhà 2D, nhà 3D thì ít hơn – khoảng 50 căn, vì chụp nhà 3D phải chụp 4 phía, 4 góc của căn nhà. Việc vẽ đường, đo nhà cũng tiến hành bằng những thao tác thủ công như thế, với thiết bị đo chuyên dụng, người đo sẽ được huấn luyện cách đo, dựa theo tỉ lệ với vật thấp hơn, vì vậy tùy từng trường hợp mà lấy độ cao xe hơi, hay xe buýt làm chuẩn. Anh Tom cho biết, công việc chụp hình, vẽ đường, đo nhà này vẫn đang diễn ra liên tục, hằng ngày trong suốt gần 8 năm nay. Chụp để vẽ tài liệu, để đưa lên bản đồ không công, song nhiều công ty không biết, có bảo vệ còn ra xua đuổi, không cho nhân viên chụp hình, gây khó dễ thậm chí đập vỡ máy. Chẳng lẽ ở nước ngoài người ta cũng làm bản đồ số vất vả như vậy, phải có cách gì đó để có nguồn cơ sở dữ liệu nhanh chóng hơn chứ? Anh Tom cười bảo – “Có, nhưng đắt tiền. Đó là những chiếc xe hơi chuyên dụng, được thiết kế tất cả trong một, từ máy chụp, máy đo đến phần mềm xử lý dữ liệu... Xe này chỉ việc chạy trên đường và cứ thế nạp dữ liệu thôi. Giá khoảng 200.000 USD/chiếc. Những đại gia lớn như Google đều có loại xe này”.
Nếu Google có Google Maps bằng việc mua lại nhiều thứ, như mua bản đồ, mua hình vệ tinh từ các đối tác khác (Google không làm bất cứ thứ gì ngoài việc dùng công cụ của mình rồi đưa bản đồ lên giao diện), thì diadiem.com lại kiêm luôn tất cả, vừa đo, vẽ, viết phần mềm, vừa đưa lên giao diện cho người sử dụng. Thì ra diadiem.com không thừa hưởng công nghệ từ Google Maps, để rồi nhúng vào sản phẩm của mình như nhiều người lâu nay vẫn nghĩ. Tuy nhiên tất cả những khó khăn đó anh Tom cho rằng đã qua rồi, tâm nguyện làm được bản đồ số cho cộng đồng dùng chung cũng viên mãn lắm rồi. Phần hạ tầng coi như đã xây xong, cái khó đang mở ra tiếp theo là những lớp ứng dụng mà anh đang dự định xây thêm trên nền tảng đó trong nay mai.
Sự thành công phụ thuộc vào người dùng
Từ nhu cầu thực tế bản thân, anh kể, hồi trước khi mới về nước, xe máy của anh sửa đi sửa lại mấy lần mà vẫn bị hỏng, anh thầm nghĩ, giá như có ai đó chỉ cho anh biết ở đâu sửa xe giỏi thì hay biết bao. Thế nên lớp ứng dụng mà anh muốn có mặt trong diadiem.com chính là phần đóng góp ý kiến, bình luận từ cộng đồng người dùng đối với những sản phẩm, dịch vụ mà họ từng trải nghiệm, chẳng hạn địa điểm nào ăn ngon, dịch vụ nào sửa xe tốt. Làm sao để cộng đồng nhận ra được lợi ích từ sự góp ý này là điều khó khăn nhất hiện nay mà diadiem.com đang phải đối mặt – anh tâm sự. Nếu không có sự đóng góp của cộng đồng – diadiem.com mãi mãi chỉ là một bản đồ số, anh hy vọng trong nay mai diadiem.com sẽ trở thành một nơi có thể tìm thấy bất cứ thứ gì, từ địa chỉ công ty, khách sạn, nhà hàng, quán sá, các điểm du lịch, giải trí, mua sắm, đến các dịch vụ nhỏ nhất cùng với những bình luận từ phía người dùng.
Vào khoảng năm 2008, nhận thấy điện thoại iPhone và việc triển khai công nghệ 3G đang được dư luận bàn tán nhộn nhịp tại Việt Nam, đấy đồng thời là môi trường, thời cơ tốt nhất cho diadiem.com phát triển, bởi tìm đường đi ngay trên ĐTDĐ thông dụng, thiết thực hơn trên máy tính. Không thể bê nguyên diadiem.com bỏ vào điện thoại được, vì máy sẽ không kham nổi nguồn CSDL đồ sộ đó, anh đã xây dựng một phiên bản bản đồ số mới, chạy online trên môi trường Internet (cụ thể là 3G) dành riêng cho ĐTDĐ. Các trang webtretho, muaban, raovat, bongda, thethao, chungkhoan... cũng muốn chung vui cùng diadiem.com trên ĐTDĐ, phiên bản Vietnam2.0 đã ra đời từ đó, vào năm 2009. Vì vậy có thể hiểu Vietnam2.0 là một phần mềm chạy trên ĐTDĐ, có khả năng kết nối dữ liệu của tất cả các đối tác với diadiem.com. Phần mềm này hiện đã nằm trong kho ứng dụng của iPhone, cài sẵn miễn phí tại một số dòng máy của HTC, Samsung, Nokia, Motorola. Điểm khác biệt của Vietnam2.0 là lấy tài liệu xây dựng trên Web chuyển thành giao diện trên điện thoại để phù hợp với người dùng. Công ty cũng đang phối hợp với các nhà mạng để làm tốt sản phẩm cũng như cung cấp dịch vụ phong phú hơn. Dù chưa được sử dụng nhiều, nhưng anh tin khi người dùng quen với 3G, đời sống được nâng cao, Vietnam2.0 có thể sẽ trở thành ứng dụng cầm tay không thể thiếu. Biến diadiem.com thành địa chỉ tìm kiếm tin cậy cho nhiều loại hình dịch vụ cùng sinh sống, biến Vietnam2.0 thành người bạn đồng hành của từng người dùng Việt, quả là những tham vọng lớn nhưng không phải không có cơ sở.
B.Đông